Mieszkańcy Japonii, a zwłaszcza wyspy Okinawa, są znani ze swojej wyjątkowej długości życia: 81 lat dla mężczyzn i ponad 87 lat dla kobiet! Wraz ze starzeniem się społeczeństwa, archipelag liczy coraz więcej osób starszych, a liczba stulatków bije wszelkie rekordy.
Ale jakie są zatem sekrety długowieczności Japończyków? Genetyka, odżywianie, higiena życia, duchowość? Jak wyjaśnić to zjawisko demograficzne?
Dzisiaj zdradzamy Tobie 8 sekretów prosto z Kraju Kwitnącej Wiśni, aby żyć długo i w dobrym zdrowiu.
🍱 Sekret nr 1: Japońskie odżywianie
Każdy wie, że odżywianie jest jednym z filarów dobrej higieny życia. Zdrowa i zbilansowana dieta przyczynia się do zachowania formy na długi czas. Na wyspie Okinawa wielu mieszkańców zbiera warzywa prosto ze swojego ogródka, zanim zacznie je gotować. Bakłażany, czerwona fasola, kapusta… Japończycy spożywają produkty sezonowe, najwyższej świeżości i całkowicie naturalne. Weź z nich przykład 😉
Ugotowany ryż „gohan” (御飯) stanowi podstawę tradycyjnego japońskiego posiłek, już od śniadania. Wiele dań powstaje na bazie tego zboża, takich jak sushi, donburi (ryż z dodatkami) czy onigiri (rodzaj kanapki), które dzieci powszechnie jedzą na podwieczorek.
Tradycyjny posiłek często składa się z miska ryżu z 3 dodatkami oraz zupy miso. Wśród kluczowych składników kuchni japońskiej można wymienić warzywa, ryby (łosoś, makrela), jajka, makaron, soję, wodorosty, imbir oraz produkty fermentowane. Z drugiej strony, Japończycy spożywają bardzo mało mięsa, dań gotowych i produktów mlecznych. Dieta jest zatem bogata w minerały, witaminy, błonnik, kwasy omega-3 oraz uboga w złe tłuszcze i cukry.
Jednak samo dobre odżywianie nie wystarczy… Sposób gotowania również ma znaczenie, ponieważ wiadomo, że długie gotowanie w wysokiej temperaturze zmienia właściwości żywności. W diecie japońskiej wiele potraw spożywanych jest na surowo, co ma tę zaletę, że pozwala zachować witaminy i cenne składniki odżywcze. W przeciwnym razie gotowanie jest zazwyczaj lekkie i szybkie, „al dente”.
Wreszcie, Japończycy spożywają ogromne ilości zielonej herbaty, a w szczególności słynną matcha. Dzięki temu korzystają z jej właściwości antyoksydacyjnych, które chronią przed starzeniem, jednocześnie utrzymując odpowiednie nawodnienie.
🥢 Sekret nr 2: Hara hachi bu czyli zasada 80%
Oprócz zdrowego odżywiania, Japończycy zawsze przedkładają jakość jedzenia nad ilość, spożywając tylko tyle, ile jest niezbędne do zaspokojenia potrzeb żywieniowych. W tym celu stosują zasadę Hara hachi bu, którą można przetłumaczyć jako „zasadę 80% sytości żołądka”. Ta zasada polega na przestaniu jedzenia w momencie osiągnięcia 80% sytości. W ten sposób unika się przejadania i wiążącego się z tym przybierania na wadze.
Kolejna różnica tkwi w sposobie jedzenia. Ludzie Zachodu zbyt często połykają swój posiłek w biegu, nie doceniając jego smaków, podczas gdy Japończycy jedzą w pełnej świadomości. W Kraju Kwitnącej Wiśni przywiązuje się szczególną wagę do jedzenia, a przede wszystkim poświęca się czas na delektowanie się nim. Warto zauważyć, że danie docenia się równie mocno oczami, co podniebieniem, dzięki pięknej prezentacji łączącej tekstury, kolory i smaki.
🛀 Sekret nr 3: japoński styl życia
« Świat należy do tych, którzy wcześnie wstają! ». To powiedzenie jest bardzo prawdziwe w archipelagu. Dlatego wielu Japończyków zabiera się do pracy wcześnie, aby rozpocząć dzień. Już od rana ćwiczenia fizyczne są na porządku dziennym, aby się obudzić i delikatnie pobudzić organizm. Ponadto, aby walczyć ze stresem związanym z pracą i życiem codziennym, Japończycy często praktykują szczególnie relaksujące zajęcia, takie jak medytacja, kaligrafia, ikebana (sztuka układania kwiatów) czy też kodo (sztuka wyczuwania zapachów). Wreszcie, relaks w gorącym źródle czyli onsen to bardzo zakorzeniona tradycja w Kraju Kwitnącej Wiśni. Zdrowe odżywianie, aktywność i relaks – oto niezbędne składniki dobrego japońskiego stylu życia.
🚶♀ Sekret nr 4: Ćwiczenia fizyczne w Japonii
W Japonii aktywność fizyczna jest praktykowana w każdym wieku. Już od dzieciństwa mali uczniowie dołączają do klubów sportowych lub zajęć artystycznych. Aktywności te są następnie kontynuowane przez cały okres edukacji. Podobnie, Japończycy mają w zwyczaju pozostawać aktywni po przejściu na emeryturę, czy to poprzez pracę, czy inne zajęcia. Dlatego też nierzadko można zobaczyć osoby starsze poruszające się na rowerze, uprawiające jogging lub szybki marsz. Ponadto rajio taiso to nieodzowny poranny rytuał w archipelagu, niezależnie od wieku czy kondycji fizycznej. Znasz tę łagodną gimnastykę praktykowaną przez 27 milionów Japończyków? Nawet firmy ją przyjęły, aby utrzymać pracowników w dobrym zdrowiu (i zwiększyć ich wydajność). Powszechnie wiadomo, że aktywność fizyczna to doskonały sposób na utrzymanie formy.
👩⚕ Sekret nr 5: dostęp do opieki zdrowotnej
Japoński system opieki zdrowotnej z wieloma klinikami i wyspecjalizowanymi lekarzami jest jednym z najlepszych na świecie. Istnieją dwa rodzaje publicznego ubezpieczenia zdrowotnego. Pierwszym, dostępnym dla wszystkich Japończyków, jest krajowe ubezpieczenie zdrowotne, które pokrywa do 70% kosztów leczenia. Drugim jest pracownicze ubezpieczenie społeczne, z którego korzystają zatrudnieni. To ubezpieczenie, opłacane w połowie przez pracodawcę, pokrywa 80% kosztów opieki zdrowotnej pracownika oraz koszty osób pozostających na jego utrzymaniu. Jakość i łatwość dostępu do opieki zdrowotnej z pewnością przyczyniają się do zachowania dobrego zdrowia w Kraju Kwitnącej Wiśni.
👩👦👦 Sekret nr 6: życie we wspólnocie
„Współżycie z innymi” to wartość, której w Japonii uczy się bardzo wcześnie. W istocie, wspólnota i duch grupy dominują w japońskiej kulturze, w której wspólny interes zawsze przedkłada się nad interes osobisty. Podobnie, przywiązuje się wielką wagę do rodziny. Japończycy są zatem często otoczeni przez swoich bliskich i żyją w ciepłym otoczeniu. Również na wyspie Okinawa, wioska Ogimi jest domem dla społeczności dziewięćdziesięciolatków i stulatków, którzy rozmawiają, pomagają sobie nawzajem i śmieją się razem. Według mieszkańców, życie z innymi to sekret, aby żyć szczęśliwie i dłużej.
💙 Sekret nr 7: Ikigai, czyli powód do życia
Po co żyć długo, jeśli prowadzi się mdłą i pozbawioną sensu egzystencję? Ikigai to filozofia życia wywodząca się z Okinawy, która pozwala odnaleźć Twój powód do życia. Zdecydowanie mieszkańcy Okinawy mają wiele do nauczenia Ciebie ☺
Na wyspie wiele starszych osób kontynuuje pracę, aby utrzymać więzi społeczne. Ponadto w wiosce Ogimi, znanej ze swojej produkcji tekstyliów, kobiety w pewnym wieku zajmują się tkaniem „basho-fu”, co jest powszechnym ikigai.
Ikigai to idealna równowaga między tym, co kochasz robić, tym, w czym jesteś dobry, tym, za co Ci płacą i tym, czego potrzebuje społeczność. Przekłada się to na spełnienie w pracy, pasjach oraz na poczucie bycia użytecznym dla innych. Odnalezienie swojego ikigai to podążanie własną drogą do szczęścia.
🧎♂ Sekret nr 8: Duchowość Japończyków
Duchowość zajmuje ważne miejsce w życiu Japończyków, którzy praktykują liczne rytuały wywodzące się z religii shinto i buddyzmu. A co, jeśli duchowość byłaby prawdziwym sekretem tego rekordu długowieczności? Niektóre badania pokazują, że osoby, które uczęszczają do miejsc kultu, żyją dłużej niż inne. Podobnie medytacja jest w Japonii powszechną praktyką, której dobroczynny wpływ na zdrowie jest już udowodniony. Skupienie się na swoich odczuciach i głębokie oddychanie pozwala rozluźnić napięcia, przywracając jednocześnie spokój wewnętrzny. Rezultat? Hormon stresu (kortyzol) spada, a komórki są lepiej chronione przed starzeniem się. Wreszcie, według badań naukowych, medytacja pozwala zmniejszyć ryzyko chorób układu krążenia. Z pewnością wewnętrzny spokój Japończyków jest jednym z kluczy do lepszego i dłuższego życia.
Jak widzisz, sekrety długowieczności Japończyków wynikają w szczególności z ich stylu życia. Jeśli więc chcesz żyć długo (a przede wszystkim lepiej), nie wahaj się wprowadzić kilku japońskich rytuałów do Twojej codzienności ☺ !
