Czy wiesz, że w Japonii zwyczajem jest zdejmowanie obuwia przed wejściem do czyjegoś domu? Czynność ta była przez długi czas ułatwiona dzięki noszeniu tradycyjnych japońskich sandałów, które są otwarte i łatwe do założenia.
Dawniej japońskie geta (下駄) noszono przy każdej okazji i o każdej porze roku. Obecnie większość Japończyków przeszła na nowoczesne obuwie zachodnie, a geta zakłada się głównie na wydarzenia takie jak festiwale czy tradycyjne ceremonie.
Jedno jednak pozostaje niezmienne: dzięki kształtowi przypominającemu japonki, te japońskie buty są niezwykle wygodne! W przeciwieństwie do plastikowych japonek plażowych, które dobrze znamy, geta są bardzo estetyczne i praktyczne.
Czas dowiedzieć się nieco więcej o tych tradycyjnych japońskich butach i samemu sprawić sobie parę. 😉
Geta, tradycyjne japońskie sandały
Istnieje wiele rodzajów geta, w zależności od regionu, pory roku czy statusu społecznego.
Charakterystyka geta
Istnieje wiele form geta, ale te japońskie sandały zawsze składają się z podeszwy z drewna zwanej dai oraz paska z tkaniny zwanego hanao. Tym, co wyróżnia geta, są „zęby” zwane po japońsku ha. Te platformy umieszczone pod podeszwą najczęściej występują w liczbie dwóch, ale mogą być również pojedyncze lub nieobecne, bardzo wysokie lub niskie.
Choć niektóre modele mogą przypominać buty na platformie z lat 70., geta nie zostały stworzone z myślą o modzie. Są praktyczne – pozwalają podnieść osobę, która je nosi, aby uniknąć brudzenia swojego pięknego kimono lub innego japońskiego ubrania w błocie czy śniegu.
Różne rodzaje geta
Najpopularniejsze sandały nazywane są Hiyori geta i posiadają dwa zęby o wysokości około 5 cm. Te geta są noszone zarówno przez mężczyzn, jak i kobiety i wydają charakterystyczny dźwięk stukania o podłoże.
Na porę deszczową Japończycy wolą nosić Ama geta, ponieważ ten model posiada lakierowane drewno, wyższe zęby oraz osłonę na palce. W okresie zimowym geta mają pod podeszwą metalowe płytki, aby zapobiec poślizgnięciu.
Kupcy i szefowie kuchni sushi tradycyjnie nosili bardzo wysokie geta, aby zachować dystans między sobą a odpadkami zalegającymi na ziemi. Czasami mężczyźni ci nosili Tengu geta, czyli sandały posiadające tylko jeden długi ząb na środku podeszwy.
Istnieją również specjalne geta wykonane z jednego bloku drewna o wysokości 10 cm: Okobo geta. Ten rodzaj geta jest zarezerwowany dla maiko (uczenic gejszy) i okazjonalnie noszony przez młode dziewczęta podczas tradycyjnych uroczystości. Ciekawostką jest, że sandały te nazywane są również pokkuri lub koppori, ponieważ jeśli wypowiesz te słowa na głos kilka razy, usłyszysz charakterystyczny dźwięk stukania tych sandałów o podłogę.
Jeśli natomiast zauważysz geta posiadające trzy bardzo wysokie zęby (około 20 cm), są to Oiran geta. Ich nazwa pochodzi od faktu, że sandały te były noszone głównie przez oiran, kurtyzany wysokiej rangi w epoce Edo.
Młode gejsze (maiko) noszące geta okobo i białe skarpetki tabi. Źródło: mykyotophoto.com
Jak nosić japońskie geta?
Znane z tego, że sprzyjają utrzymaniu prawidłowej postawy i łagodzą bóle pleców, geta są bardzo cenione jako obuwie domowe. Aby nosić je po japońsku, pięta powinna lekko wystawać z tyłu. W każdym przypadku upewnij się, że pasek z tkaniny wystarczająco dobrze trzyma Twoje stopy: nie powinny one odrywać się od podeszwy podczas chodzenia.
Te japońskie sandały nosi się boso lub ze specjalnymi skarpetkami zwanymi tabi. Skarpetki do japonek, zapytasz? Tak, to możliwe, ponieważ tabi mają tę cechę, że oddzielają duży palec u nogi, co pozwala na przełożenie paska geta. Niech żyją skarpetki z palcami!
Dawniej japońskie skarpetki zapinano z tyłu na metalowe haftki i posiadały one grubszą podeszwę, aby służyć jako kapcie wewnątrz domów. Obecnie istnieją elastyczne tabi, które zakłada się jak nasze zachodnie skarpetki, z dwoma lub pięcioma palcami i nieskończoną liczbą wzorów.
Jednakże, aby wziąć udział w oficjalnej ceremonii, noszenie białych skarpetek tabi jest obowiązkowe w połączeniu z kimono. Wzorzyste, zabawne modele rezerwuje się na nieformalne wydarzenia, na przykład do yukaty latem.
Aby dowiedzieć się więcej o tych wyjątkowych japońskich skarpetkach, możesz przeczytać nasz artykuł o niezwykłym świecie japońskich skarpetek.
Gdzie kupić geta?
Choć jest to obuwie dawne, geta nadal stanowią integralną część japońskiej kultury. Dzięki projektom odświeżanym przez lata, geta nieco się „uzachodniły”, oferując praktyczny model do noszenia na co dzień. W niektórych modelach zęby ustąpiły miejsca bardzo wygodnej podeszwie typu koturn.
Jeśli chcesz samodzielnie przetestować wygodę tych sandałów z drewna, zajrzyj do naszej kolekcji japońskich sandałów geta.
Wybór odpowiedniego rozmiaru japońskich sandałów
Japończycy mają zazwyczaj nieco mniejsze stopy niż mieszkańcy Zachodu, ale to nie przeszkodzi Ci w ulegnięciu pokusie zakupu pary japońskich sandałów lub skarpetek tabi.
Tym bardziej, że geta zazwyczaj nosi się w rozmiarze mniejszym niż długość stopy, tak aby pięta lekko wystawała z tyłu. Jest ku temu dobry powód: Twoja stopa musi znajdować się dokładnie nad zębem lub zębami z drewna przymocowanymi pod podeszwą, aby nie stracić równowagi.
Geta to obuwie codzienne, które zapewnia stopom chłód latem i pomaga w utrzymaniu idealnej postawy, łagodząc bóle pleców. Zostały zaprojektowane z myślą o wygodzie i praktyczności – nawet jeśli na pierwszy rzut oka nie wydaje się to oczywiste – a te wyprodukowane w Japonii mają wyjątkową estetykę, której nie znajdziesz nigdzie indziej.
Zdjęcie w nagłówku: Tanakawho na flickr.
